Documenting the river through science, memory, and community knowledge. نشهد على النهر بالعلم، والذاكرة، وما يعرفه أهله عنه. بەبەڵگەنامەکردنی ڕووبارەکە لە ڕێگەی زانست، یادەوەری و زانیاریی کۆمەڵگەوە.
A river is remembered before it is measured. يُحفظ النهر في الذاكرة قبل أن يُقاس بالأرقام. ڕووبار پێش ئەوەی بپێورێت، لە یادەوەریدا دەمێنێتەوە.
This archive extends "It Doesn't Travel Downstream" — the StoryMap that named what Kirkuk already knew: that knowledge about the Khasa has never reached the people who live with it. We are building the archive that fills that gap. يمتد هذا الأرشيف من "لا ينزل downstream" — StoryMap الذي سمّى ما عرفته كركوك مسبقاً: أن المعرفة عن خاسة لم تصل قط إلى من يعيشون معها. نحن نبني الأرشيف الذي يسد تلك الفجوة. ئەم ئەرشیفە درێژکراوەی "بەرەو خواروو ناڕوات"ە — ئەو نەخشەچیرۆکەی (StoryMap) ناوی لەو شتە نا کە کەرکووک پێشتر دەیزانی: ئەویش ئەوەیە کە زانیاری دەربارەی خاسە هەرگیز نەگەیشتووەتە ئەو کەسانەی لەگەڵیدا دەژین. ئێمە ئەو ئەرشیفە دروست دەکەین کە ئەو بۆشاییە پڕ دەکاتەوە.
View StoryMap → عرض StoryMap ← بینینی نەخشەچیرۆکەکە ←A river 468 km² in basin, semi-arid in climate, and now semi-absent from memory. This is its timeline. نهر مساحة حوضه 468 كم²، مناخه شبه جاف، وقد شارف على الاختفاء من الذاكرة. هذا خطه الزمني. ڕووبارێک کە ڕووبەری حەوزەکەی ٤٦٨ کیلۆمەتر دووجایە، کەشوهەواکەی نیمچە وشکە، و ئێستا تا ڕادەیەک لە یادەوەریدا نەماوە. ئەمە هێڵکارییە کاتییەکەیەتی.
A lab test can tell you what is in one jar today. Oral history can tell you what disappeared from an entire neighborhood over ten years. Both are evidence. These accounts are drawn from interviews in It Doesn't Travel Downstream. اختبار المختبر يخبرك بما في عينة اليوم. التاريخ الشفهي يخبرك بما اختفى من حي بأكمله على مدى عشر سنوات. كلاهما دليل. هذه الروايات من مقابلات في It Doesn't Travel Downstream. پشکنینێکی تاقیگە دەتوانێت پێت بڵێت ئەمڕۆ چی لەناو یەک قاپدایە. مێژووی زارەکی دەتوانێت پێت بڵێت چی لە تەواوی گەڕەکێکدا لە ماوەی دە ساڵدا نەماوە. هەردووکیان بەڵگەن. ئەم گێڕانەوانە لە چاوپێکەوتنەکانی بەرەو خواروو ناڕواتەوە وەرگیراون.
Your memory belongs here too. ذاكرتك مكانها هنا أيضاً. یادەوەرییەکانی ئێوەش شوێنیان لێرەیە.
Share an oral account on Instagram → شارك رواية شفهية على Instagram ← گێڕانەوەیەکی زارەکی لە ئینستاگرام هاوبەش بکەن ←
Community-submitted locations, water sample points, and oral history sites — each pin is a piece of the record. مواقع مقدمة من المجتمع، ونقاط عينات المياه، ومواقع التاريخ الشفهي — كل دبوس جزء من السجل. ئەو شوێنانەی کۆمەڵگە ناردوونی، خاڵەکانی وەرگرتنی نموونەی ئاو، و شوێنەکانی مێژووی زارەکی — هەر دەرزییەک بەشێکە لە تۆمارەکە.
Not "what is electrical conductivity." But: what does this number mean for the water your family uses? ليس "ما هي الموصلية الكهربائية." بل: ماذا يعني هذا الرقم لماء عائلتك؟ نەک "گەیەنەریی کارەبایی چییە." بەڵکوو: ئەم ژمارەیە چی دەگەیەنێت بۆ ئەو ئاوەی خێزانەکەت بەکاری دەهێنێت؟
"Scientists collect water samples. Communities collect memories. The Khasa needs both." "يجمع العلماء عينات المياه. تجمع المجتمعات الذكريات. يحتاج خاسة إلى كليهما." "زانایان نموونەی ئاو کۆدەکەنەوە. کۆمەڵگەکانیش یادەوەری. خاسە پێویستی بە هەردووکیانە."
How this data was collected: 37 samples from 8 observation points along the Khassa-Chai River, collected across winter and summer by Abdulamir Qasim (2021). Data reflects conditions under urbanization pressure. These numbers are not alarming in isolation — they become meaningful when compared across time, across neighborhoods, and against what residents remember. كيف جُمعت هذه البيانات: 37 عينة من 8 نقاط مراقبة على طول نهر خاسة جاي، جُمعت عبر الشتاء والصيف بقلم عبد الأمير قاسم (2021). تعكس البيانات الظروف تحت ضغط التمدد الحضري. ئەم زانیارییانە چۆن کۆکراونەتەوە: ٣٧ نموونە لە ٨ خاڵی چاودێری بە درێژایی ڕووباری خاسە چای، لە زستان و هاویندا لەلایەن عبدلامیر قاسمەوە (٢٠٢١) کۆکراونەتەوە. زانیارییەکان ڕەنگدانەوەی بارودۆخەکانن لەژێر فشاری شارنشینیدا. ئەم ژمارانە بە تەنیا جێگەی نیگەرانی نین — ئەوکاتە واتادار دەبن کە بەراورد دەکرێن بەپێی کات، گەڕەکەکان، و ئەوەی دانیشتووان لە بیریانە.
We are not asking you to become a scientist. We are asking your neighborhood to become visible. Share a memory on Instagram, or send a photo or location on WhatsApp. لا نطلب منك أن تصبح عالماً. نطلب من حيك أن يصبح مرئياً. شارك ذكرى على Instagram، أو أرسل صورة أو موقعاً عبر WhatsApp. ئێمە داواتان لێ ناکەین ببنە زانا. بەڵکوو داوا دەکەین گەڕەکەکەتان نیشان بدەن. یادەوەرییەک لە ئینستاگرام هاوبەش بکەن، یان وێنەیەک یان شوێنێک لە ڕێگەی واتسئەپەوە بنێرن.
Record or write a memory about the Khasa — your neighborhood, a person who knew the river, a change you noticed. سجّل أو اكتب ذكرى عن خاسة — حيك، أو شخصاً عرف النهر، أو تغييراً لاحظته. یادەوەرییەک سەبارەت بە خاسە تۆمار بکەن یان بنووسن — گەڕەکەکەتان، کەسێک کە ڕووبارەکەی دەناسی، یان گۆڕانکارییەک کە هەستان پێ کردووە.
Send an old or recent photograph of the Khasa, its banks, or a place you know. Include the location and date if you can. أرسل صورة قديمة أو حديثة لخاسة أو ضفافها أو مكان تعرفه. أضف الموقع والتاريخ إن أمكن. وێنەیەکی کۆن یان نوێی خاسە، کەنارەکانی، یان شوێنێک کە دەیناسن بنێرن. ئەگەر دەتوانن شوێن و ڕێکەوتەکەی لەگەڵدا دابنێن.
Name a place along the Khasa that matters to you — where it flows, where it used to flow, or where things have changed. سمِّ مكاناً على طول خاسة يهمك — حيث يجري، أو كان يجري، أو تغيرت الأمور. ناوی شوێنێک بە درێژایی خاسە بهێنن کە بۆتان گرنگە — ئەو شوێنەی پێیدا دەڕوات، ئەو شوێنەی جاران پێیدا دەڕۆیشت، یان ئەو شوێنەی شتەکانی تێدا گۆڕاون.
Photos and locations go to Zheen Salih Abdullah, Project Lead, on WhatsApp. Stories and oral accounts are welcome on Instagram. الصور والمواقع تُرسل إلى Zheen Salih Abdullah، قائدة المشروع، عبر WhatsApp. القصص والروايات الشفهية مرحب بها على Instagram. وێنە و شوێنەکان لە ڕێگەی واتسئەپەوە بۆ Zheen Salih Abdullah، سەرپەرشتیاری پڕۆژە دەنێردرێن. چیرۆک و گێڕانەوە زارەکییەکانیش لە ئینستاگرام پێشوازییان لێ دەکرێت.